| "Rejs" po Zalewie tekst i foto: Mirosław Pakuła |
Kaowiec, Sidorowski, Mamoń i inni bohaterowie kultowego filmu Marka Piwowskiego "Rejs" wypłynęli statkiem wycieczkowym w podróż z Torunia do Gdańska. Tak naprawdę nigdy do Gdańska nie dopłynęli, bo statek skierował się nad ... Zalew Zegrzyński. To właśnie na jego wodach nakręcono większość zdjęć do filmu.
Jak głosi anegdota, którą przytacza Maciej Łuczak w książce "Rejs, czyli szczególnie nie chodzę na polskie filmy", obraz nakręcono po to, by Jan Himilsbach miał pieniądze na wódkę. Zgodnie z tą anegdotą, to on miał namówić Marka Piwowskiego na studiowanie w łódzkiej szkole filmowej, tłumacząc, że "reżyserzy zarabiają kupę forsy". "Wtedy już zawsze będziemy mieli za co pić" - dodał.
|
| Akcja "Rejsu" będącego debiutem fabularnym Piwowskiego rozpoczyna się na przystani przy Bulwarze Filadelfijskim w Toruniu, gdzie wycieczkowicze siadają na statek "Neptun" (naprawdę nazywał się on "Feliks Dzierżyński"). Celem wyprawy był Gdańsk. W czasie rejsu po Wiśle fałszywy kaowiec organizował pasażerom rozrywki kulturalne oraz przygotowywał niespodziankę na imieniny kapitana statku. |
| Autorami scenariusza byli Janusz Głowacki i Marek Piwowski. Główne role zagrali: Stanisław Tym (fałszywy kaowiec), Jan Himilsbach (Sidorowski), Zdzisław Maklakiewicz (Mamoń). Wybitne kreacje stworzyli też amatorzy: Andrzej Dobosz (filozof) i Leszek Kowalewski (poeta). Muzykę do filmu napisał Wojciech Kilar, a autorem zdjęć był Marek Nowicki. |
| Większość zdjęć do "Rejsu" nakręcono w 1969 r. na Zalewie Zegrzyńskim. Dobrze rozpoznawalne są brzegi Narwi w Zegrzu i Ryni. Podczas słynnej sceny dyskusji o filmie polskim, za plecami Mamonia, Sidorowskiego oraz ich żon widać zegrzyńską prochownię z 1907 r. oraz przystań ośrodka wypoczynkowego Polskiej Agencji Prasowej. Te same elementy można dostrzec w czasie sceny z ćwiczeniami gimnastycznymi. Prawie bez przerwy w oddali przewija się wysoka skarpa w Zegrzu. |
| Filmowy statek zawijał na noc do portu w Pilawie. Ekipa filmowa bazowała w hotelu "Mazowsze" w Białobrzegach a wieczorami bawiła się w tamtejszej restauracji. Jak wspomina asystent reżysera i aktor "Rejsu" Feridun Erol, Jan Himilsbach wszczynał w "Mazowszu" częste awantury i w związku tym ciągle go stamtąd wyrzucano. Pewnego razu próbował tam wtargnąć w filmowym stroju pirata (ostatnia scena filmu - bal maskowy). Nie wpuszczony, udał się w poszukiwaniu alkoholu do Zegrza Południowego, gdzie zatrzymała go milicja.
Z aresztu musiał odbierać go Piwowski.
|
| Premiera filmu, po perypetiach z cenzurą (film był satyrą na czasy gomułkowskie), odbyła się 1 grudnia 1970 r. "Rejs" wywołał różne opinie. Nie spodobał się niektórym krytykom, lecz przypadł do gustu publiczności. Jego niekonwencjonalna formuła i zabawne dialogi z czasem uzyskały aprobatę środowiska filmowego, a w 1999 r. film zajął I miejsce w ankiecie tygodnika "Polityka" pt.: "Najciekawsze filmy polskie XX wieku". |
Kaowiec, Sidorowski, Mamoń i inni bohaterowie kultowego filmu Marka Piwowskiego "Rejs" wypłynęli statkiem wycieczkowym w podróż z Torunia do Gdańska. Tak naprawdę nigdy do Gdańska nie dopłynęli, bo statek skierował się nad ... Zalew Zegrzyński. To właśnie na jego wodach nakręcono większość zdjęć do filmu.
Jak głosi anegdota, którą przytacza Maciej Łuczak w książce "Rejs, czyli szczególnie nie chodzę na polskie filmy", obraz nakręcono po to, by Jan Himilsbach miał pieniądze na wódkę. Zgodnie z tą anegdotą, to on miał namówić Marka Piwowskiego na studiowanie w łódzkiej szkole filmowej, tłumacząc, że "reżyserzy zarabiają kupę forsy". "Wtedy już zawsze będziemy mieli za co pić" - dodał.